ในฐานะ ที่ นพ.ชาญวัฒน์ ชวนตันติกมล อายุรแพทย์ผู้ชำนาญการโรคเบาหวานและต่อมไร้ท่อ ศูนย์เบาหวาน ต่อมไร้ท่อ และควบคุมน้ำหนัก รพ.วิมุตคลุกคลีอยู่กับคนไข้กลุ่มโรคไม่ติดต่อเรื้อรัง (NCDs) มานาน ผมอยากใช้โอกาสเนื่องใน วันที่ 4 มีนาคม “วันโรคอ้วนโลก” (World Obesity Day) มาย้ำเตือนทุกคนว่า “โรคอ้วน” ไม่ใช่แค่เรื่องของรูปร่าง แต่มันคือวิกฤตสุขภาพที่กำลังกัดกินร่างกายคนไทยอย่างเงียบเชียบ
สถิติที่น่ากลัว คนไทย 45% กำลังเดินอยู่บนเส้นด้าย
ข้อมูลล่าสุดปี 2568 พบว่าคนไทยอายุ 15 ปีขึ้นไป มีภาวะน้ำหนักเกินและโรคอ้วนสูงถึง 45% ซึ่งสะท้อนว่าเรากำลังเผชิญกับสภาวะอักเสบเรื้อรังที่ส่งผลต่อระบบฮอร์โมนและการเผาผลาญโดยตรง หากปล่อยไว้จะนำไปสู่ภาวะแทรกซ้อนที่รุนแรง ทั้งโรคเบาหวาน ความดันโลหิตสูง และที่อันตรายที่สุดคือภาวะหัวใจล้มเหลว
“โรคอ้วน” จุดเริ่มต้นของโดมิโนโรคร้าย
เมื่อร่างกายสะสมไขมันมากเกินไป มันจะหลั่งสารอักเสบออกมาทำร้ายระบบหัวใจและหลอดเลือด:
-
เบาหวานชนิดที่ 2 เซลล์ไขมันที่ขยายตัวทำให้เกิดภาวะดื้ออินซูลินจนตับอ่อนทำงานหนัก
-
ความดันโลหิตสูง ร่างกายกักเก็บน้ำและเกลือเกินจำเป็น ทำให้หลอดเลือดหดตัว
-
หัวใจทำงานหนัก ไขมันเลว (LDL) จะเกาะผนังหลอดเลือดได้ง่ายขึ้น ทำให้หลอดเลือดแข็งและตีบเร็ว
พฤติกรรมเสี่ยงที่คุณอาจทำอยู่ไม่รู้ตัว
พฤติกรรมในชีวิตประจำวันของคนยุคใหม่คือตัวเร่งชั้นดี ไม่ว่าจะเป็นการบริโภค อาหารแปรรูปสูง (Ultra-processed foods) ที่กระตุ้นให้อยากอาหารมากขึ้น, การนั่งทำงานติดต่อกันนานกว่า 6-8 ชั่วโมง, ความเครียดสะสม หรือการนอนน้อยกว่า 6 ชั่วโมง ซึ่งล้วนส่งผลต่อระบบอินซูลินและความอยากอาหารทั้งสิ้น
แนวทางการรักษาเชิงรุกที่ รพ.วิมุต
ที่ศูนย์เบาหวาน ต่อมไร้ท่อ และควบคุมน้ำหนัก โรงพยาบาลวิมุต เราให้ความสำคัญกับการรักษาแบบ Health-Centered ซึ่งเน้นการลดความเสี่ยงของโรคร่วมมากกว่าตัวเลขบนตาชั่ง เราประเมินทั้งค่า BMI ควบคู่กับความรุนแรงของโรคแทรกซ้อน เช่น ไขมันพอกตับ โดยทีมแพทย์จะวางแผนการรักษาเฉพาะบุคคล ตั้งแต่การปรับโภชนาการ การใช้ยาควบคุมน้ำหนักที่ปลอดภัย ไปจนถึงการผ่าตัดลดขนาดกระเพาะในรายที่มีอาการรุนแรง เพื่อให้การรักษาเป็นไปอย่างยั่งยืนและลดโอกาสการกลับมาเป็นซ้ำ
เริ่มวันนี้…ลดเพียง 5-10% ก็เปลี่ยนชีวิตได้
ผมมักจะบอกคนไข้เสมอว่า “เป้าหมายไม่ใช่ความผอม แต่คือความแข็งแรง” การลดน้ำหนักเพียง 5-10% ของน้ำหนักเริ่มต้น สามารถลดความเสี่ยงของโรคได้อย่างมีนัยสำคัญ เริ่มต้นง่ายๆ ด้วยการขยับร่างกายวันละนิด เดินให้ได้วันละ 30 นาที และลดหวานให้น้อยลง
“โรคอ้วนเป็นโรคเรื้อรังที่ต้องดูแลในระยะยาว อย่ารอให้เกิดภาวะแทรกซ้อนรุนแรงก่อนเริ่มรักษา เพราะสุขภาพที่ดีเริ่มได้ตั้งแต่วันนี้ครับ”
